Эрүүл мэндийн салбарыг тойрсон асуудал дундрахгүй юм даа. Сангийн алдагдал, өр шир, цалин гээд л. Яг одоо ямар үйл явц өрнөж байна вэ? 

🫣 Сүүлийн үеийн хов

Өнгөрсөн 7 хоногт УИХ-ын Хүний хөгжил, нийгмийн бодлогын байнгын хороо хуралдаж Эрүүл мэндийн даатгалын үндэсний зөвлөлийн 2024 оны тайлан, Монгол Улсын 2026 оны төсвийн хуулиудын төслийг хэлэлцэж, ажлын хэсэг байгуулаад буй. Нэмээд 8-р сард ЭМДС-д үүссэн ₮240 тэрбумын өрийн шалтгаан нөхцөлийг судлах ажлын хэсэг ч байгуулагдсан. Асуудал болгон дээр ажлын хэсэг байгуулдаг ч яаж ажиллаж байгаа нь ойлгомжгүй. 

• ‼️ Аятайхан байгаарай: Улмаар энэ асуудлуудын хүрээнд Эрүүл мэндийн сайдаас эмч нарын цалингийн нэмэлтийг хөндөхөд “Аятайхан байгаарай” гэж сүрдүүлсэн гэх шуум газар авсан. Үүний дараа тэрбээр ЭМДС-д үүссэн өрийг ирэх онд төлөхгүй гэвэл эмчийн цалинг 10% нэмэх боломжтойг дурдсан юм. 

🧐 Хаана ямар өр байна аа? 

ЭМДС 2020 онд ₮59.7 тэрбумын ашигтай ажилласан. Энэ санд сар бүр таны болон танай ААН-ийн 2%-ийн шимтгэл төвлөрч буй. Гэтэл уг сан 2021 оноос эхлэн тасралтгүй алдагдалтай ажиллаж байгаа. 2022 оны эхний улиралд зардал нь талийтлаа нэмэгдэж орлогоосоо 2.1 дахин их болсон байдаг. Энэ алдагдал дээр нэмээд 2021 оноос хойш ₮1 их наядын өр бүртгэгджээ. Уг өрийг жил дамнан төлж явсаар одоогоор ₮140 тэрбумын өртэй байгаа бөгөөд цаашид ч нэмэгдэхээр байгаа гэнэ. 

• 🔍 Өрийн бүрдэл: Жишээ нь, 2024 оны ₮316.8 тэрбумын өрийн 58.3% нь төрийн өмчийн эмнэлэгт өгөх, 15.4% нь сумын ЭМТ-д өгөх, 14.7% нь хувийн эмнэлэгт өгөх өр зэргээр задарч байна. Хоржоонтой нь өнгөрсөн 5-р сард ЭМЕГ энэ өрийг барагдуулахын тулд Шүүхийн шийдвэр гүйцэтгэх газартай хамтрахаар болсон.

Эцэст нь… Юутай ч ЭМДС 2026 оноос он дамнаж өр дарж явдгаа болино гээд байгаа. НДС болон ЭМДС олон жил шинэчлэл хүлээж байна. Асуудал гарлаа ажлын хэсэг байгуулна, алдагдал хүлээлээ, өр нэмэгдлээ гэж явсаар хаа хаанаа туйлдаж байна даа.