2022 онд $2.5 тэрбумын гадаадын шууд хөрөнгө оруулалт орж ирсэн. ЗГ 2024 онд энэ тоог $4 тэрбумд хүргэхээр зорьж буй. Тэгвэл бид энэ зорилтдоо хэрхэн хүрэх вэ?

Сургамж:

Сүүлийн 18 жилийн хугацаанд Монголын ГШХО $38.1 тэрбум байсны талаас илүү буюу 57% нь Оюу толгой төсөлтэй шууд холбоотой байна. Илүү тодруулбал, зөвхөн 2022 оны ГШХО-ыг л харахад 90% орчим нь буюу $2.2 тэрбум нь Оюу толгой төсөлтэй холбоотой аж. Цаашлаад Оюу толгой төсөл нь:

• 2010-2022 онд $4 тэрбум буюу ₮8.8 их наядыг төсөвт төлөв.
• Зөвхөн 2022 онд $1.6 тэрбумын валютыг Монголд оруулж ирэв.
• 2022 оны байдлаар 567 үндэсний компанитай хамтран ажиллаж байна.
• Шууд байдлаар 20,000, шууд бусаар олон мянган ажлын байр бий болгож эдийн засгийн төрөлжилтийг дэмжиж байна.

Суралцах нь…

Монгол ГШХО-ын дүнгээ өсгөж, дээрх зорилтдоо хүрэх, цаашлаад давуулан биелүүлэхийн тулд өмнөх туршлагаасаа суралцаж гадаадын томоохон хөрөнгө оруулагчдыг оруулж ирэн том төслүүдээ хөдөлгөхөөс өөр аргагүй.

Тухайлбал, Оюу толгойн менежментийг хариуцагч Rio Tinto нь 2010 оноос хойш тус төслийн хүрээнд дотоодод $15 тэрбумыг зарцуулжээ. Энэхүү хөрөнгө оруулалтаар бид дэлхийд өрсөлдөх уурхайг бүтээн байгуулж, жилдээ $1-$2 тэрбумын орлогыг бий болгож буй.

Rio Tinto-н жишгээр ГШХО-ууд орж ирснээр:

• Эдийн засгийн төрөлжилт, бие даасан байдлыг хангах,
• Төлбөрийн тэнцлийн алдагдлыг бууруулж, ₮-н тогтвортой байдлыг дэмжих,
• Үндэсний компаниудын өсөлтийг дэмжиж, хөгжлийн дараагийн түвшинд хүргэх зэрэг олон боломж нээгдэх юм.

Эцэст нь… Монгол ирээдүйн ГШХО-ын замаа Оюу толгой төслөөр дамжуулан ийнхүү амжилттай зассан. Үүнийгээ илүү тордоод дараа дараагийн гаднын олон хөрөнгө оруулагчийг оруулаад ирвэл $4 тэрбумын төсөөллийг биелүүлэхэд хялбар харагдаж байна даа.